De EPC waarde geeft aan hoe energiezuinig een woning of appartement is. De score staat op het energieprestatiecertificaat en wordt uitgedrukt in kilowattuur per vierkante meter per jaar, oftewel kWh/(m² jaar). Hoe lager de EPC-waarde, hoe energiezuiniger de woning volgens de officiële berekeningsmethode.

Sinds 2019 krijgt een woning in Vlaanderen naast een energiescore ook een EPC-label, van A+ voor een zeer energiezuinige woning tot F voor een energieverslindende woning. Het EPC is verplicht bij verkoop, verhuur en verschillende andere vormen van notariële overdracht. Het certificaat bevat bovendien aanbevelingen om de energieprestatie van de woning te verbeteren.

Een EPC-score is geen voorspelling van je exacte energiefactuur. De berekening gebruikt vaste aannames voor onder meer het gebruikersgedrag, de binnentemperatuur en de ventilatie. Het EPC beschrijft daardoor vooral de energetische kwaliteit van het gebouw en de vaste installaties, los van de manier waarop de huidige bewoners energie gebruiken.

De belangrijkste punten over de EPC-waarde

• Een EPC-waarde van maximaal 100 kWh/(m² jaar) valt onder label A.
• Woningen met label E of F die vanaf 2023 zijn aangekocht, moeten in Vlaanderen in principe binnen zes jaar naar minimaal label D worden gerenoveerd.
• Een EPC is maximaal tien jaar geldig, maar bij verkoop moet het certificaat in Vlaanderen vanaf 2019 zijn opgemaakt.
• Zonnepanelen kunnen de EPC-score verbeteren. Een thuisbatterij verlaagt de EPC-score niet rechtstreeks.
• Slimme energiesturing kan je werkelijke verbruik en energiekosten optimaliseren, maar verandert niet automatisch het officiële EPC-label.

Wat is een EPC-waarde?

EPC staat voor energieprestatiecertificaat. Het certificaat laat zien hoeveel primaire energie een woning theoretisch nodig heeft voor onder andere:

• verwarming;
• sanitair warm water;
• koeling;
• ventilatie;
• verlichting en hulpenergie voor installaties;
• het compenserende effect van zonne-energie.

De berekende hoeveelheid energie wordt gedeeld door de bruikbare vloeroppervlakte van de woning. Het resultaat is de EPC-waarde in kWh/(m² jaar). Een woning met een grote theoretische energiebehoefte krijgt daardoor een hogere en dus minder gunstige EPC-score.

EPC of PEB?

De regels rond energiecertificaten worden in België per gewest bepaald. In Vlaanderen wordt meestal gesproken over het EPC. In Wallonië en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heet het vergelijkbare certificaat doorgaans PEB.

Ook in Wallonië en Brussel is een energiecertificaat verplicht wanneer een woning te koop of te huur wordt aangeboden. De gebruikte labels, rekenmethodes en regionale verplichtingen zijn echter niet volledig hetzelfde. Deze pagina richt zich daarom voornamelijk op de Vlaamse EPC-regels.

Hoe wordt de EPC-waarde berekend?

Een erkende energiedeskundige type A verzamelt tijdens een verplicht plaatsbezoek informatie over de woning. Bij de berekening wordt onder meer rekening gehouden met:

• het beschermde volume en de bruikbare vloeroppervlakte;
• isolatie in het dak, de muren en de vloer;
• ramen, deuren, beglazing en raamprofielen;
• de verwarmingsinstallatie;
• de productie van sanitair warm water;
• ventilatie en koeling;
• zonnepanelen en andere installaties op zonne-energie;
• vaste aannames over bewonersgedrag en binnentemperatuur.

De deskundige gebruikt hiervoor de officiële EPC-software van de Vlaamse overheid. Alleen een geldig, door een erkende deskundige opgesteld certificaat kan worden gebruikt bij verkoop, verhuur of om aan te tonen dat aan de renovatieverplichting is voldaan.

Voorbeeld van een EPC-berekening

Stel dat een woning een bruikbare vloeroppervlakte heeft van 150 m² en een EPC-score van 250 kWh/(m² jaar). De theoretisch berekende primaire energiebehoefte bedraagt dan:

150 m² × 250 kWh/(m² jaar) = 37.500 kWh primaire energie per jaar

Dit betekent niet dat er daadwerkelijk 37.500 kWh op de elektriciteits- of gasmeter verschijnt. Het gaat om een gestandaardiseerde primaire-energieberekening waarmee woningen onderling kunnen worden vergeleken. Bij elektriciteit wordt in de huidige EPC-methodiek bovendien rekening gehouden met energieverliezen tijdens productie en transport.

Nieuw op het EPC sinds 1 juli 2026

Op EPC’s die sinds 1 juli 2026 worden ingediend, staat ook een inschatting van het benodigde vermogen voor ruimteverwarming. Daarnaast bevat het certificaat een overdrachts code waarmee een andere energiedeskundige de bestaande invoergegevens kan importeren. Dat kan handig zijn wanneer later een nieuw EPC of een renovatie simulatie wordt gemaakt.

Welke EPC-labels zijn er?

In Vlaanderen loopt het EPC-label van A+ tot F.

De tabel kan worden gebruikt om de score op een EPC van vóór 2019 indicatief om te zetten naar een label. Door aanpassingen aan de officiële rekenmethodiek kan het werkelijke label van een nieuw EPC echter afwijken. Alleen een nieuwe berekening door een energiedeskundige geeft een rechtsgeldig en actueel label.

Wat is een goede EPC-waarde?

Een EPC-waarde van maximaal 100 kWh/(m² jaar) geldt als label A en is vanuit de Vlaamse langetermijndoelstelling een zeer goede score. Een woning met label B is eveneens relatief energiezuinig, maar haalt nog niet automatisch het beoogde label A.

De betekenis van de labels kan als volgt worden samengevat:

Label D is dus niet hetzelfde als een toekomstbestendige woning. Het is op dit moment het minimale niveau dat bij de Vlaamse renovatieverplichting moet worden behaald. De Vlaamse langetermijndoelstelling voor 2050 ligt hoger.

Wat is de gemiddelde EPC-waarde in Vlaanderen?

Volgens de Vlaamse EPC-databank bedroeg de gemiddelde energiescore begin 2026:

Deze cijfers moeten voorzichtig worden geïnterpreteerd. De databank bevat alleen woningen met een geldig EPC en is niet volledig representatief voor alle Vlaamse woningen. Appartementen en woningen die recent zijn verkocht of verhuurd, zijn bijvoorbeeld oververtegenwoordigd. Ook kunnen certificaten tot tien jaar oud zijn.

Wanneer is een EPC verplicht?

Een EPC voor een residentiële eenheid is in Vlaanderen onder andere nodig bij:

• de verkoop van een woning of appartement;
• een andere notariële overdracht in volle eigendom;
• het verhuren van een woning, appartement of studio;
• het vestigen van bepaalde zakelijke rechten, zoals erfpacht of opstalrecht;
• het aantonen dat aan de renovatieverplichting is voldaan;
• bepaalde aanvragen voor renovatie financiering of financiële ondersteuning.

In een advertentie voor verkoop of verhuur moeten de EPC-score of het EPC-label worden vermeld. De eigenaar moet het geldige certificaat bovendien kunnen voorleggen aan een kandidaat-koper of kandidaat-huurder.

Hoe lang is een EPC geldig?

Een EPC is maximaal tien jaar geldig. Toch kan eerder een nieuw certificaat nodig zijn. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer:

• bij verkoop alleen een EPC van vóór 2019 beschikbaar is;
• de woning aanzienlijk is uitgebreid;
• de bestemming van het gebouw verandert;
• een woning wordt opgesplitst of meerdere eenheden worden samengevoegd;
• een nieuw EPC wordt ingediend;
• het oude EPC niet meer overeenkomt met de werkelijke situatie.

Na isolatiewerken, de plaatsing van een warmtepomp of andere grote energetische verbeteringen vervalt het oude certificaat niet altijd automatisch. Een nieuw EPC is wel nodig wanneer je het verbeterde label officieel wilt aantonen, bijvoorbeeld bij verkoop of voor de renovatieverplichting.

Wat kost een EPC?

Er bestaat geen wettelijk vastgelegde prijs voor een EPC. De kosten hangen onder andere af van de grootte en complexiteit van de woning, de beschikbare documenten en de verplaatsingskosten van de deskundige. Het is daarom verstandig om bij verschillende erkende energiedeskundigen een offerte op te vragen.

Wanneer bij een verplichte verkoop of verhuur geen geldig EPC aanwezig is, kan in Vlaanderen een boete van 500 tot 5.000 euro worden opgelegd. Ook na betaling van de boete moet de eigenaar nog steeds een EPC laten opmaken.

Renovatieverplichting voor woningen met label E of F

Sinds 1 januari 2023 geldt in Vlaanderen een renovatieverplichting voor residentiële gebouwen. Wie een woning of appartement met EPC-label E of F via een relevante notariële overdracht verwerft, moet het gebouw renoveren tot minimaal label D.

Sinds een definitief goedgekeurde wijziging van 12 december 2025 bedraagt de termijn hiervoor zes jaar, in plaats van de eerdere termijn van vijf jaar. Deze verlenging geldt volgens de Vlaamse overheid voor zowel nieuwe als reeds lopende dossiers. Na de werkzaamheden moet een nieuw EPC aantonen dat minimaal label D is behaald.

De renovatieverplichting geldt onder meer bij een notariële overdracht in volle eigendom, een schenking in volle eigendom en het vestigen van een erfpacht of opstalrecht. Niet iedere wijziging in eigendom valt er automatisch onder. Bij bijzondere situaties is het daarom verstandig om de toepasselijkheid met de notaris te controleren.

Wordt de woning binnen de termijn van zes jaar opnieuw verkocht, dan krijgt de nieuwe eigenaar in principe niet opnieuw een volledige termijn. De resterende termijn en verplichting gaan mee over.

Wordt de renovatieplicht nog strenger?

Een eerder gepland verstrengingspad naar labels C, B en A is volgens het Vlaamse regeerakkoord 2024-2029 afgeschaft. De renovatieverplichting bij een overdracht blijft daardoor op het huidige minimumniveau van label D. Label A blijft wel de Vlaamse langetermijndoelstelling voor energiezuinige woningen.

Minimale EPC-labels voor verhuurde woningen vanaf 2030

Vanaf 1 januari 2030 wordt het EPC-label onderdeel van de Vlaamse minimale woningkwaliteitsnormen. De vereiste score verschilt per woningtype.

Een woning die niet aan de norm voldoet, kan bij een woningcontrole een gebrek van categorie II krijgen en ongeschikt worden verklaard. Voor zo’n woning kan geen conformiteitsattest worden afgeleverd en ze mag dan niet verder worden verhuurd.

Deze woningkwaliteitsnorm staat los van de renovatieverplichting na aankoop. Een eigenaar kan dus met beide regelingen te maken krijgen.

Wat is de EPC-doelstelling voor 2050?

Vlaanderen wil dat woningen tegen 2050 energiezuinig worden. Volgens de huidige langetermijndoelstelling kan een woning via twee pistes aan het beoogde niveau voldoen:

De woning behaalt EPC-label A of A+.

De afzonderlijke onderdelen van de gebouwschil en de verwarmingsinstallatie voldoen aan vastgestelde energetische eisen.

Bij de tweede piste gelden onder andere doelwaarden voor de isolatie van daken, muren en vloeren, de beglazing, de volledige vensters en de efficiëntie van de verwarmingsinstallatie. Een EPC-label A komt overeen met een score van maximaal 100 kWh/(m² jaar).

De algemene doelstelling voor 2050 is op dit moment geen afzonderlijke renovatieplicht voor iedere eigenaar. Voor bepaalde woningen gelden wel al concrete verplichtingen, zoals de renovatieplicht na aankoop en de minimale woningkwaliteitsnorm vanaf 2030.

Hoe laat je een EPC opmaken?

1. Zoek een erkende energiedeskundige type A

Alleen een erkende energiedeskundige type A mag een EPC voor een bestaande woning of appartement opmaken.

2. Verzamel zoveel mogelijk bewijsstukken

De deskundige moet kunnen aantonen welke materialen en installaties aanwezig zijn. Verzamel daarom documenten over onder meer:

• dak-, muur- en vloerisolatie;
• ramen, beglazing en buitendeuren;
• verwarmingsinstallaties;
• warmwaterinstallaties;
• ventilatie;
• zonnepanelen;
• uitgevoerde verbouwingen.

Zonder geldig bewijs moet een deskundige soms met conservatieve standaardwaarden rekenen. Daardoor kan de EPC-score minder gunstig uitvallen dan wanneer de gebruikte materialen correct kunnen worden aangetoond.

3. Laat het verplichte plaatsbezoek uitvoeren

Een plaatsbezoek is altijd verplicht, ook wanneer er al plannen of een oud EPC beschikbaar zijn. Het bezoek duurt volgens de Vlaamse overheid meestal ongeveer een halve dag, afhankelijk van de grootte en complexiteit van de woning.

4. Ontvang het officiële EPC

Na het bezoek voert de deskundige de gegevens in de officiële software in. Je ontvangt vervolgens het EPC met:

• de EPC-waarde;
• het EPC-label;
• de huidige energetische staat;
• mogelijke verbetermaatregelen;
• indicatieve prijsramingen bij bepaalde aanbevelingen;
• informatie over de Vlaamse energiedoelstellingen.

Hoe kun je de EPC-waarde verbeteren?

Welke renovaties het meeste effect hebben, verschilt per woning. Gebruik daarom de aanbevelingen op het bestaande EPC als uitgangspunt en laat eventueel verschillende renovatie scenario's simuleren door een energiedeskundige.

1. Isoleer het dak

Via een slecht geïsoleerd dak kan veel warmte verloren gaan. Dak- of zoldervloerisolatie is daarom bij oudere woningen vaak een logische eerste stap. Welke oplossing geschikt is, hangt af van het gebruik van de zolder en de bestaande dakopbouw.

2. Verbeter de isolatie van buitenmuren

Buitenmuren kunnen aan de binnenzijde, buitenzijde of via de spouw worden geïsoleerd. De mogelijkheden hangen af van het type muur, de beschikbare ruimte, de staat van de gevel en eventuele stedenbouwkundige voorschriften.

3. Isoleer de vloer

Vloer- of kelderplafond isolatie beperkt warmteverlies naar de bodem, kruipruimte of kelder. Dit kan bovendien het comfort verhogen doordat het vloeroppervlak warmer aanvoelt.

4. Vervang verouderde ramen en beglazing

Niet alleen het glas, maar ook het raamprofiel en de aansluiting tussen het raam en de muur beïnvloeden de energieprestatie. Nieuwe ramen moeten daarom als één geheel worden beoordeeld.

5. Zorg voor voldoende ventilatie

Bij betere isolatie en luchtdichtheid wordt gecontroleerde ventilatie steeds belangrijker. Een woning uitsluitend luchtdicht maken zonder aandacht voor ventilatie kan leiden tot vocht- en lucht kwaliteitsproblemen. Het EPC houdt rekening met de aanwezige ventilatievoorzieningen, maar beoordeelt niet alle mogelijke uitvoeringsfouten of vochtproblemen.

6. Kies een efficiënte verwarmingsinstallatie

De verwarmingsinstallatie heeft een grote invloed op de EPC-waarde. Een efficiënte warmtepomp kan gunstig scoren, vooral wanneer de woning voldoende geïsoleerd is en geschikt is voor verwarming op lage temperatuur. Rechtstreekse elektrische weerstandsverwarming heeft bij een grote warmtevraag doorgaans een ongunstige invloed op de EPC-score.

7. Plaats zonnepanelen

De productie van zonnepanelen wordt in mindering gebracht bij de berekening van het primaire energiegebruik. Zonnepanelen kunnen daardoor bijdragen aan een lagere EPC-waarde. De uiteindelijke invloed hangt af van onder meer het vermogen, de oriëntatie en de totale energieprestatie van de woning.

8. Laat na de renovatie een nieuw EPC opmaken

Alleen een nieuw EPC toont het officiële resultaat van de uitgevoerde werken. Dit is noodzakelijk wanneer je wilt bewijzen dat je aan de renovatieverplichting voldoet.

Verbetert een thuisbatterij de EPC-waarde?

Een thuisbatterij heeft volgens de huidige Vlaamse EPC-methodiek geen rechtstreekse invloed op de EPC-score. Bij de EPC-berekening wordt er namelijk al van uitgegaan dat alle lokaal opgewekte zonne-energie in de woning wordt gebruikt. Extra opslag van die elektriciteit levert binnen de berekening daarom geen bijkomende aftrek op. De aanwezigheid van een batterij kan wel als aanvullende informatie op het EPC worden vermeld.

Dat betekent niet dat een thuisbatterij in de praktijk geen voordeel kan bieden. Een batterij kan het werkelijke zelfverbruik verhogen en energie opslaan voor momenten waarop de elektriciteitsprijs of de vraag hoger is.

Een betere EPC-waarde én slimmer energie gebruiken

Een goed EPC-label en slim energiegebruik vullen elkaar aan, maar zijn niet hetzelfde.

Het EPC beoordeelt vooral de gebouwschil en de vaste technische installaties onder gestandaardiseerde omstandigheden. Slimme energiesturing bepaalt vervolgens hoe en wanneer je die installaties in de praktijk gebruikt. Daardoor kan slimme sturing je energiekosten en netafname optimaliseren zonder dat het officiële EPC-label automatisch verandert.

Met de Slimme Diensten van Frank Energie kunnen verschillende elektrische apparaten vanuit één energieplan worden aangestuurd:

• Slim Verwarmen stuurt een compatibele warmtepomp of airco op geschikte momenten iets eerder of later aan, binnen de ingestelde comfortgrenzen.
• Slim Stroom Opslaan stuurt een compatibele thuisbatterij aan op basis van onder meer eigen zonneproductie, verbruik en energiemarkten.
• Slim Laden plant het laden van een elektrische auto op gunstige momenten.
• Slim Afregelen kan compatibele zonnepanelen bij ongunstige injectie momenten tijdelijk terugregelen.
• Binnen Slim Huis kunnen de thuisbatterij, laadpaal en warmtepomp als één systeem worden geoptimaliseerd, waarbij ook rekening kan worden gehouden met de maandpiek.

De logische volgorde is daarom: beperk eerst de energiebehoefte van de woning met isolatie en efficiënte installaties. Gebruik die installaties vervolgens zo slim mogelijk.

EPC-waarde en E-peil zijn niet hetzelfde

De EPC-waarde wordt uitgedrukt in kWh/(m² jaar). Het E-peil is daarentegen een dimensieloos getal dat vooral wordt gebruikt voor nieuwbouw en ingrijpende energetische renovaties.

Een E-peil kan niet rechtstreeks worden omgerekend naar een EPC-score. Nieuwere woningen kunnen op een EPC Bouw zowel een E-peil als een berekende energiescore hebben. Een bestaande woning met een EPC Residentieel heeft normaal een energiescore en EPC-label, maar geen E-peil.

Wat is er in 2026 veranderd aan de EPC-label premie?

De Vlaamse Mijn EPC-label premie is per 1 juli 2026 stopgezet voor nieuwe dossiers. Vanaf die datum kunnen in principe alleen eigenaars met een geldige EPC-label premie activatie bij Fluvius van uiterlijk 31 december 2024 nog binnen hun bestaande traject een aanvraag indienen.

Wie niet over zo’n vooraf geactiveerd dossier beschikt, kan vanaf 1 juli 2026 geen nieuwe EPC-label premie meer aanvragen. Andere renovatiepremies of financieringsvormen kunnen mogelijk nog wel van toepassing zijn, maar hebben eigen en regelmatig wijzigende voorwaarden.